< Terug naar Systeemelementen

Systeem:
College van Deskundigen

ot 2013 was de beoordeling en toetsing van certificaten en/of certificeringsystemen voor duurzaam bosbeheer en later ook voor legale herkomst aan de eisen van de diverse standaarden van het Keurhout Protocol, in handen van een onafhankelijk College van Deskundigen (CvD). Door de installatie van de Timber Procurement Assessment Committee (TPAC) door de overheid, de acceptatie van de standaarden PEFC- en FSC-international voor het duurzaam inkoopbeleid en het in werking treden van de Europese Houtverordening (EUTR) werd het takenpakket van een operationele College van Deskundigen zodanig licht dat de KH-MA heeft moeten besluiten het College op te heffen.

Het CvD ontwikkelde vijftien jaar lang expertise m.b.t. de sociale, ecologische, economische en certificeringstechnische aspecten van de aanvragen en waren disciplines en specifieke expertises in een orgaan vertegenwoordigd rond biodiversiteit, internationale natuurbescherming, bosecologie, bosbouwonderzoek, internationaal duurzaam bosbeheer, houtoogst, houtverwerking en -handel, handelsketenbeheer, managementsystematiek en certificering. Een aantal deskundigen welke jarenlang de beoordelingen voor Keurhout hebben verzorgd zijn inmiddels toegetreden tot TPAC, waardoor deze diepgaande kennis ten aanzien van het beoordelen van certificaten voor duurzaam en legaal geproduceerd hout nieuwe betekenis heeft gekregen.

Het operationele karakter van het CvD, de aanwezige expertise en zeker ook de grondigheid van de beoordeling van certificaten en systemen voor duurzaam bosbeheer en legale herkomst was uniek in de wereld. Het CvD heeft in haar bestaan alle vooraanstaande certificaten een of meerdere malen beoordeeld en veel daarvan uiteindelijk na vele kritiekronden toegelaten. Het CvD heeft vanaf het begin van haar bestaan ook een grote rol gehad in de voortdurende aanscherping van standaarden zoals bijvoorbeeld van MTCS.

De Keurhout Management Autoriteit heeft op 4 februari 2013 naar de leden van het CvD en haar secretaris haar waardering uitgesproken en hen bedankt voor het voortreffelijke werk dat zij de afgelopen jaren hebben verricht.
Bestuurssamenstelling van het CvD tot februari 2013:
Dr.ir. H.H. de Iongh, voorzitter (expertise in biodiversiteit, lokale gemeenschappen, NC-IUCN, U-Leiden)
Prof.dr. F. Bongers (expertise in bosteelt en bosecologie, onderzoek, Wageningen UR)
Drs. D. Hortensius (expertise in management systemen en certificering, NEN)
Ir. E. Lammerts van Bueren (expertise in bosbeheer, certificering, publieke sector, ISAFOR)
Dhr. S. Daatselaar (expertise in houtsector, CoC management, houtindustrie)
Ir. E.P. Zambon (S-for-S, Secretaris CvD Keurhout)

Controle op de CoC

Keurhout controleert de verwerkings- en handelsketen (CoC) van het land van herkomst tot in consumptielanden (bijvoorbeeld Nederland of andere EU landen) nauwlettend, totdat het gecertificeerde product uiteindelijk bij de eindafnemer terechtkomt. Het controleproces van de complete verwerkingsketen omvat onder meer het merken van de stam, het hout, halffabricaten en eindproducten, het controleren van de identificatie van herkomst en het voorkomen van vermenging van gecertificeerd hout met partijen niet-gecertificeerd hout. Het systeem is gebaseerd op betrouwbare registratie van alle schakels in de keten van oogst tot eindproduct.

Het Keurhout-systeem behelst zowel de beoordeling van de CoC-certificering in het land van herkomst, maar met name de controle op de CoC in consumptielanden (KH-CoC). Beide trajecten sluiten naadloos op elkaar aan. In het land van herkomst wordt de registratie van gecertificeerd hout uitgevoerd door de houtproducent en iedere voortgaande schakel in de keten, zowel m.b.t. transport als verwerking. Regelmatige controle hierop vindt plaats door een onafhankelijke certificerende instelling (CB). Keurhout beoordeelt de oorspronkelijke aanvraag en valideert de voortgangsrapportages, waaruit moet blijken dat nog aan de voorwaarden voldaan wordt. In consumptielanden wordt de registratie van gecertificeerd hout uitgevoerd door de bedrijven die aan Keurhout deelnemen. Deze houden precies bij van wie ze gecertificeerd hout kopen, hoe zij het verwerken en aan wie zij het verkopen.

Door toezicht en controle op dit proces door onafhankelijke CB’s kan Keurhout garanderen dat hout met een legaal of duurzaam Keurhout Keurmerk ook daadwerkelijk aan de voorwaarden voor respectievelijk legale of duurzame houtproductie voldoet. In het kader van Keurhout-Duurzaam (KH-SFM) accepteert Keurhout zowel fysieke scheiding als administratieve scheiding (proportionaliteitsprincipe) van gecertificeerde en niet-gecertificeerde houtstromen. In het laatste geval is een deel van de houtinvoer gecertificeerd en mag slechts een gerelateerd percentage van het product als 100% duurzaam verkocht worden.

Er worden extra eisen gesteld aan het controlesysteem: a. controle vindt plaats op basis van een periode van één jaar; b. het berekende percentage moet geverifieerd worden door een onafhankelijke CB; c. menging mag alleen plaatsvinden binnen dezelfde soort, product en kwaliteit en op voorwaarde dat het bijgemengde materiaal van legale herkomst is/voldoet aan de eisen van het KH-Legaal systeem. In het kader van Keurhout Legaal (KH-LET) is in productielanden alléén fysieke scheiding toegestaan.

Legaal vs duurzaam hout

Voordat hout het predicaat ‘Keurhout-Duurzaam’ kan krijgen, moet aan drie hoofdvoorwaarden worden voldaan:

  1. het hout moet komen uit duurzaam beheerde bossen,
  2. er moet een deugdelijke controle op de CoC zijn,
  3. de kwaliteit en onafhankelijkheid van de certificerende instantie moet gewaarborgd zijn.

Keurhout accepteert alle certificaten die vallen onder PEFC-international en FSC-international.
Om hout als ‘Keurhout-Legaal’ te mogen bestempelen moet:

  1. het naleven van de voor legale herkomst relevante (inter-)nationale en locale wet- en regelgeving aangetoond zijn,
  2. de CoC goed gecontroleerd zijn,
  3. de kwaliteit en onafhankelijkheid van de certificerende instantie gewaarborgd zijn.

De certificaten voor legale herkomst dienen per 3 maart 2013 te voldoen aan de eisen van de European Timber Regulation. Dit betekent voor een aantal legaliteitscertificaten dat er aanvullende maatregelen nodig zijn om legaliteit aan te tonen conform eisen van de EUTR. Hiervoor is per toegelaten certificeringssysteem een analyse uitgevoerd. Zie ‘Systeemelementen’ voor de uitkomsten van deze analyse.

In het kader van de Europese Houtverordening (EUTR) kunnen de door Keurhout toegelaten certificaten worden gebruikt om te voldoen aan het merendeel van de gestelde eisen. Naast deze certificaten als bewijsmiddel dient men echter nog een aantal vragen te beantwoorden en vast te leggen. Zie hiervoor het Keurhout CoC protocol. Meer informatie hierover vindt u ook op de website van de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit (NVWA), onder ‘EUTR’: www.nvwa.nl.

Ook al lijken deze hoofdvoorwaarden voor legaal en duurzaam op het eerste gezicht op elkaar, er zijn belangrijke inhoudelijke verschillen. Legaal geproduceerd hout en duurzaam geproduceerd hout moeten niet met elkaar verward worden:

  1. legaal geproduceerd hout is slechts een eerste stap in de goede richting: het voldoen aan wettelijke regels, en is daarmee het minimum waaraan voldaan moet worden om zekerheid te geven over de herkomst van het hout en aan te tonen dat het geen illegaal hout betreft.
  2. duurzaam geproduceerd hout gaat veel verder en omhelst veel meer elementen met betrekking tot ecologische, economische, sociale, teelt- en oogsttechnische kwaliteiten van het beheer. Duurzaam geproduceerd hout is en blijft dan ook het einddoel.

In de optiek van Keurhout vormen de eisen voor legaal hout een integraal onderdeel van die voor duurzaam hout. Duurzaam geproduceerd hout is dus wel altijd legaal, maar legaal hout behoeft nog niet aantoonbaar duurzaam te zijn.

Ontdek hoe uw organisatie kan aansluiten op het Keurhout-systeem en profiteer van een betrouwbare handelsketen voor duurzaam en legaal hout.